iPad Sonrası Dönemde KOBİ’ler İçin Mobil İş Stratejisi

Bir tekstil ihracatçısının genel müdürü, fuarda potansiyel alıcıya stok ve fiyat listesini göstermek için dizüstü bilgisayarını açmaya çalışıyor; bağlantı kurulamıyor, sistem yavaş açılıyor, müşteri sıkılıyor. Bu sahne Türkiye’deki onlarca KOBİ’nin saha satış gerçeği. Apple’ın Nisan 2010’da piyasaya sürdüğü iPad, bu sahneyi değiştirme potansiyeli taşıyor; ama bu potansiyeli gerçeğe dönüştürmek, cihazı satın almaktan çok daha fazlasını gerektiriyor.

Tablet bilgisayar kavramı yeni değil. Ancak iPad, önceki Tablet PC denemelerinin önünde duran iki büyük engeli aşıyor: pil ömrü ve kullanım kolaylığı. Sekiz saate yakın pil ömrü ve dokunmatik arayüzü sayesinde iPad, teknik bilgisi sınırlı bir satış temsilcisinin bile birkaç dakikada kullanabileceği bir araç haline geliyor. Kurumsal dünya için asıl soru şu: bu cihaz mevcut iş akışlarına nerede, nasıl ve ne maliyetle entegre edilebilir?

Yönetici panosu senaryosu en hızlı değer yaratan kullanım alanı olarak öne çıkıyor. Şirketin mevcut raporlama sistemi web tabanlı bir arayüz sunuyorsa, iPad bu arayüze tarayıcı üzerinden doğrudan erişebiliyor. Satış rakamları, stok durumu, tahsilat yaşlandırması gibi kritik göstergeler, yöneticinin sabah toplantısına girerken masaüstü bilgisayar açmadan önünde olabiliyor. Burada önemli bir teknik not: bu erişim, mevcut sistemin web arayüzünün iPad tarayıcısıyla uyumlu olmasına bağlı. Flash tabanlı panolar bu aşamada sorun çıkarıyor; çünkü iPad, Adobe Flash’ı desteklemiyor. Bu uyumluluk sorunu, satın alma kararı öncesinde BT ekibiyle birlikte test edilmesi gereken kritik bir adım.

Saha satış senaryosunda ise değer önerisi daha somut. Bir inşaat malzemeleri toptancısının saha ekibi, müşteri ziyaretinde güncel fiyat listesini ve ürün katalogunu iPad üzerinden gösterebiliyor; sipariş formunu yüz yüze doldurabiliyor. Bu noktada veri aktarımı meselesi devreye giriyor: saha ekibinin topladığı sipariş bilgisi merkez sisteme nasıl ulaşacak? Şirketin sistemleri internet üzerinden erişilebilir değilse, veri aktarımı için ek çözümler gerekiyor. Sahadaki veriyi ofise döndükten sonra elle ya da dosya aktarımıyla sisteme işlemek, verimliliği kısmen sınırlıyor; ama yine de kağıt formların yerini alan bir adım. Sunum senaryosunda ise iPad’in avantajı tartışmasız: ürün videoları, teknik çizimler ve referans projelerin tek bir cihazda taşınması, müşteri toplantısının profesyonel algısını belirgin biçimde yükseltiyor.

TCO (toplam sahip olma maliyeti) hesabı yapılırken yöneticilerin cihaz fiyatının ötesine bakması gerekiyor. iPad’in Türkiye’deki satış fiyatı, kurumsal kullanım için ihtiyaç duyulan aksesuar ve uygulama maliyetleriyle birlikte önemli bir yatırım kalemi oluşturuyor. Buna ek olarak mobil veri planı, şirket e-postası ile takvim entegrasyonu ve varsa özel uygulama geliştirme maliyetleri hesaba katılmalı. Beş kişilik bir saha ekibi için yapılan bu yatırımın ROI’si, kaç satış ziyaretinin daha kısa sürede tamamlandığına ve sipariş hata oranının ne kadar düştüğüne bağlı. Bu rakamları somutlaştırmak için pilot uygulama şart; tüm ekibe dağıtım kararını pilotun verisiyle vermek, sezgisel karardan çok daha sağlam bir zemin sunuyor.

Pratik zorlukların en kritik olanı güvenlik. Şirket verisini içeren bir cihazın kaybolması veya çalınması halinde ne olacağı, kurumsal kullanıma geçmeden önce yanıtlanması gereken bir soru. Uzaktan cihaz silme (remote wipe) özelliği teknik olarak mevcut; ancak bu özelliğin çalışması için cihazın internete bağlı olması gerekiyor. Öte yandan iPad’in kurumsal e-posta sistemleriyle entegrasyonu, Microsoft Exchange altyapısı olan şirketlerde görece kolay; ancak farklı sistemler kullanan KOBİ’lerde bu entegrasyon ek yapılandırma gerektiriyor. Türkiye’de kurumsal mobil cihaz yönetimi konusunda deneyimli servis sağlayıcı sayısı henüz sınırlı olduğundan, bu alandaki destek ihtiyacı da göz ardı edilmemeli.

Bir KOBİ yöneticisi olarak karar kriteriniz şu üç soruya verdiğiniz yanıta bağlı: Saha ekibiniz müşteri ziyaretlerinde güncel veri ve katalog ihtiyacı duyuyor mu? Mevcut raporlama sisteminiz web tabanlı ve iPad uyumlu mu? Pilot için ayrılabilecek bütçe ve zaman var mı? Bu üç soruya ‘evet’ yanıtı veriyorsanız, birkaç cihazla başlayan kontrollü bir pilot, sektörünüzdeki kullanım senaryosunu somut veriye dönüştürür. Tüm şirkete yayılım kararını bu verinin üzerine inşa etmek, hem riski yönetir hem de yatırımın gerekçesini netleştirir.


yönetim sahipliği şirketin geçmişini kaydetmek için değil, gelecekteki kararlarını güçlendirmek için tasarlanmalıdır. Doğru mimari; görünürlük, hız, kontrol ve öğrenme kapasitesi üretir. Aksi halde veri toplanır, raporlar çoğalır ama karar kalitesi aynı yerde kalır.


Gökhan Mercanoğlu
Dijital Dönüşüm